ନୀଳ କଳମୀ (Ipomoea nil): ପେଟ ରୋଗ ଏବଂ ଚର୍ମ ରୋଗ ପାଇଁ ଏକ ଚମତ୍କାରୀ ଆୟୁର୍ବେଦିକ ଔଷଧ
ଆଜି ଆମେ ଏପରି ଏକ ଲତା ବିଷୟରେ ଜାଣିବା ଯାହା କେବଳ ଉଦ୍ୟାନର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ବଢ଼ାଏ ନାହିଁ, ବରଂ ଅନେକ ରୋଗର ନିରାକରଣ ମଧ୍ୟ କରିଥାଏ। ଏହାର ବୈଜ୍ଞାନିକ ନାମ ହେଉଛି Ipomoea nil। ଓଡ଼ିଆରେ ଏହାକୁ କେହି କେହି 'ନୀଳ କଳମୀ' ବା ଉଦ୍ୟାନ ଲତା ବୋଲି ମଧ୍ୟ କହିଥାନ୍ତି। ଏହାର ନୀଳ, ବାଇଗଣୀ କିମ୍ବା ଧଳା ରଙ୍ଗର ଫୁଲ ସକାଳୁ ଫୁଟି ଉଠେ, ତେଣୁ ଏହାକୁ Morning Glory କୁହାଯାଏ। କିନ୍ତୁ ଆଜି ଆମେ ଏହାର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହାର ଔଷଧୀୟ ଶକ୍ତି ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରିବା।
୨. ଗଛର ପରିଚୟ (Botanical Identification)
Ipomoea nil ହେଉଛି Convolvulaceae ପରିବାରର ଏକ ବାର୍ଷିକ ଲତା।
English - Blue Morning Glory' କିମ୍ବା 'Japanese Morning Glory'
ସଂସ୍କୃତ - କଲଞ୍ଜଳୀ, କୃଷ୍ଣ ବୀଜ (Krishnabeej)
ହିନ୍ଦୀ - କାଲାଦାନ (Kaladaan) କାଳା ଦାନା, ଝାର ମିରିଚ Jharmirch, Marchai
ଓଡ଼ିଆ - ନୀଳ କଳମୀ, କଣିଖଣ୍ଡ (Kanikhondo)
* ଲତା (Stem): ଏହା ଏକ ପତଳା ଏବଂ ସବୁଜ ରଙ୍ଗର ଲତା, ଯାହା ଅନ୍ୟ ଗଛ କିମ୍ବା ଆଧାର ସାହାଯ୍ୟରେ ବଢ଼ିଥାଏ। ଏହାର ଡେମ୍ଫରେ କେଶର ଭଳି ଛୋଟ ଛୋଟ ରୁମ ଥାଏ।
* ପତ୍ର (Leaves): ପତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହୃଦୟ ଆକାରର (Heart-shaped) ହୋଇଥାଏ ଏବଂ କେତେକ ପତ୍ର ତିନୋଟି ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ (Lobed) ଦେଖାଯାଏ।
* ଫୁଲ (Flowers): ଫୁଲଗୁଡ଼ିକ ଟ୍ରମ୍ପେଟ୍ ଆକାରର (Funnel-shaped) ହୋଇଥାଏ। ଏହା ମୁଖ୍ୟତଃ ନୀଳ, ଘନ ବାଇଗଣୀ କିମ୍ବା ଧଳା ମିଶା ରଙ୍ଗର ହୋଇଥାଏ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରରେ ଧଳା ବା ହଳଦିଆ ରଙ୍ଗ ଥାଏ।
* ମଞ୍ଜି (Seeds): ଫୁଲ ଶୁଖିଗଲା ପରେ ଛୋଟ ଛୋଟ କଳା ରଙ୍ଗର ମଞ୍ଜି ଧରିଥାଏ। ଔଷଧୀୟ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଏହାର ମଞ୍ଜି ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।
୩. ଔଷଧୀୟ ଉପଯୋଗ (Medicinal Uses)
ଆୟୁର୍ବେଦ ଏବଂ ଚାଇନିଜ୍ ପାରମ୍ପରିକ ଚିକିତ୍ସାରେ Ipomoea nil ର ମଞ୍ଜି, ପତ୍ର ଏବଂ ମୂଳ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ।
କ) କୋଷ୍ଠକାଠିନ୍ୟ ଏବଂ ପେଟ ରୋଗ (Constipation and Digestive Issues)
ଏହି ଗଛର ମଞ୍ଜିକୁ ଆୟୁର୍ବେଦରେ 'କାଳାଦାନା' (Kala Dana) ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଏହା ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରେଚକ (Laxative) ଅଟେ।
* ବ୍ୟବହାର: ଯେଉଁମାନଙ୍କୁ ଦୀର୍ଘ ଦିନ ଧରି କୋଷ୍ଠକାଠିନ୍ୟ (Chronic Constipation) ସମସ୍ୟା ରହିଛି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଞ୍ଜିର ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉପକାରୀ। ଏହା ପେଟ ସଫା କରିବାରେ ଏବଂ କୋଷ୍ଠ ପରିଷ୍କାର କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।
ଖ) ପେଟର କୃମି ନାଶକ (Anthelmintic Properties)
ଏହାର ମଞ୍ଜିରେ ପେଟର କୃମି (Worms) ନାଶ କରିବାର ଗୁଣ ରହିଛି।
* ବ୍ୟବହାର: ପେଟରେ କୃମି ହେଲେ, ଏହାର ମଞ୍ଜିର ଚୂର୍ଣ୍ଣକୁ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ଅନୁଯାୟୀ ସେବନ କଲେ କୃମି ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଆନ୍ତି।
ଗ) ଶରୀରରୁ ବିଷାକ୍ତ ପଦାର୍ଥ ନିଷ୍କାସନ (Diuretic and Detoxification)
ଏହା ଶରୀରରେ ଜଳୀୟ ଅଂଶକୁ ସନ୍ତୁଳିତ କରିବାରେ ଏବଂ ମୂତ୍ରବର୍ଦ୍ଧକ (Diuretic) ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ।
* ବ୍ୟବହାର: ଶରୀରରେ ପାଣି ଜମା ହେବା (Edema) କିମ୍ବା କିଡନୀ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସାମାନ୍ୟ ସମସ୍ୟାରେ ଏହାର ପତ୍ରର ରସ ବା ମଞ୍ଜିର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। ଏହା ଶରୀରରୁ ଅଦରକାରୀ ବିଷାକ୍ତ ପଦାର୍ଥ (Toxins) କୁ ବାହାର କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।
ଘ) ଚର୍ମ ରୋଗ (Skin Diseases)
ଏହାର ପତ୍ର ଏବଂ ମଞ୍ଜିର ପ୍ରଲେପ ଚର୍ମ ରୋଗ ପାଇଁ ଉପକାରୀ।
* ବ୍ୟବହାର: କୁଣ୍ଡିଆ, ଯାଦୁ କିମ୍ବା ଚର୍ମରେ ଫୁଲା ସୃଷ୍ଟି ହେଲେ, ପତ୍ରକୁ ବାଟି ଲଗାଇଲେ ଆରାମ ମିଳିଥାଏ।
ଙ) ଶ୍ୱାସ ଏବଂ କାଶ (Respiratory Issues)
ଏହାର କଫ ନାଶକ ଗୁଣ ମଧ୍ୟ ରହିଛି।
* ବ୍ୟବହାର: ବ୍ରୋଙ୍କାଇଟିସ୍ (Bronchitis) ଏବଂ କାଶ ପାଇଁ ଏହାର କ୍ୱାଥ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ।
* ନୀଳ କଳମୀ ଲିଭର ଏବଂ ପ୍ଲିହା ଫୁଲା ସମସ୍ୟା ଦୂର କରେ।
Neel kalmi Beneficial to treat Liver and Spleen Inflammation
ଏଥିପାଇଁ ୧ - ୨ ଗ୍ରାମ ନୀଳ କଳମୀ ମଞ୍ଜି କୁ ବାଦାମ ତେଲ ରେ ଭାଜି କରି ସେଥିରେ ଅଳ୍ପ ସୁଣ୍ଠି ଗୁଣ୍ଡ ମିଶାଇ ଖାଇଲେ ଏହି ସମସ୍ୟା ରୁ ରକ୍ଷା କରେ।
* ଆମ ବାତ ରୋଗ Rheumatoid Arthritis ପାଇଁ ନୀଳ କଳମୀ ମଞ୍ଜି ୧୦ ଗ୍ରାମ କୁ ୨୦୦ ଗ୍ରାମ ସୋରିଷ ତେଲ ରେ ସିଝାଇ ସେହି ତୈଳ କୁ ହାଡ଼ ଗଣ୍ଠି ଯନ୍ତ୍ରଣା ମାଂସପେଶୀ ଯନ୍ତ୍ରଣା ହେଉଥିବା ସ୍ଥାନରେ ମାଲିସ୍ କରନ୍ତୁ। ଏହି ତୈଳ ଯାଦୁ କୁଣ୍ଡିଆ ଏବଂ ଏକଜିମା ସୋରାଇସିସ ଭଳି ଚର୍ମ ରୋଗ ସମସ୍ୟା କୁ ଦୂର କରେ।
୪. ସାବଧାନତା ଏବଂ ପ୍ରତିକୂଳ ପ୍ରଭାବ (Precautions and Side Effects)
Ipomoea nil ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଔଷଧୀୟ ଗଛ, ତେଣୁ ଏହାର ବ୍ୟବହାରରେ ସାବଧାନତା ଅବଲମ୍ବନ କରିବା ଉଚିତ୍।
* ମାତ୍ରାଧିକ୍ୟ: ମଞ୍ଜିର ମାତ୍ରାଧିକ ସେବନ ଦ୍ୱାରା ଅତ୍ୟଧିକ ପେଟ ବିନ୍ଧା, ପତଳା ଝାଡ଼ା (Diarrhea), ବାନ୍ତି ଏବଂ ମୁଣ୍ଡ ବୁଲାଇବା ଭଳି ସମସ୍ୟା ହୋଇପାରେ।
* ଗର୍ଭାବସ୍ଥା: ଗର୍ଭବତୀ ମହିଳାମାନେ ଏହାକୁ କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତିରେ ସେବନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, କାରଣ ଏହା ଗର୍ଭପାତର କାରଣ ହୋଇପାରେ।
* ଡାକ୍ତରୀ ପରାମର୍ଶ: ନୀଳ କଳମୀ କୁ ଔଷଧୀୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଜଣେ ଆୟୁର୍ବେଦିକ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ନେବା ଅନିବାର୍ଯ୍ୟ।
୫. ନିଷ୍କର୍ଷ (Conclusion)
Ipomoea nil କେବଳ ଏକ ସୁନ୍ଦର ଫୁଲ ନୁହେଁ, ଏହା ପ୍ରକୃତିର ଏକ ଅମୂଲ୍ୟ ଔଷଧ। ଏହାର ସଠିକ୍ ବ୍ୟବହାର ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଅନେକ ପେଟ ଜନିତ ଏବଂ ଚର୍ମ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇପାରିବା। କିନ୍ତୁ ଏହାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗୁଣ ଯୋଗୁଁ, ଏହାକୁ ସର୍ବଦା ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ମାତ୍ରାରେ ଏବଂ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ପରାମର୍ଶରେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ୍।
टिप्पणियाँ
एक टिप्पणी भेजें